آزمون‌های خودسنجی دربارهٔ حال‌وهوا، استرس و نگرانی؛ برای خودشناسی، نه تشخیص
اگر همین حالا حالت خوب نیست یا به آسیب زدن به خودت فکر می‌کنی، منتظر نتیجهی هیچ تستی نمان. با اورژانس اجتماعی ۱۲۳ یا صدای مشاور ۱۴۸۰ تماس بگیر. در خطر فوری با ۱۱۵ تماس بگیر یا به نزدیک‌ترین اورژانس برو.
سلامت روان فقط «نداشتن بیماری» نیست. یعنی بتوانی با فشارهای معمول زندگی کنار بیایی، کار و درس را پیش ببری، رابطه‌های قابل اتکا داشته باشی و بیشتر وقت‌ها احساس کنی زندگی‌ات معنا دارد. همه‌ی ما گاهی استرس، نگرانی، بی‌حوصلگی یا نوسان خلق را تجربه می‌کنیم. سؤال مهم این است که این حالت‌ها چقدر شدیدند، چقدر طول می‌کشند و چقدر در زندگی روزمره اختلال ایجاد می‌کنند.
تستهای سلامت روان سرنخ پرسشنامه‌های خودارزیابیاند. یعنی درباره‌ی احساس‌ها، فکرها و رفتارهای چند هفته‌ی اخیرت سؤال می‌پرسند و کارنامه نشان میدهد نشانهها در چه سطحی هستند. این تستها تشخیص نمی‌دهند. تشخیص اختلال روانی فقط با ارزیابی حضوری روانشناس یا روانپزشک ممکن است. کار این تستها این است که به تو کمک کنند حالت را دقیق‌تر ببینی، با زبان روشن‌تری درباره‌اش صحبت کنی و بدانی کِی وقتش رسیده از یک متخصص کمک بگیری.
تستهای مرتبط دیگر مثل اضطراب اجتماعی، احساس تنهایی، سبک مقابله با استرس و بهزیستی روانی در دسته‌های روابط اجتماعی و سبک زندگی هستند.
اگر احساس فشار و خستگی می‌کنی و نمی‌دانی دقیقاً چه چیزی اذیتت می‌کند، با تست استرس و فشار روانی شروع کن. کوتاه است و تصویر کلی خوبی میدهد.
اگر فکر یا رفتاری مدام تکرار میشود و با اینکه می‌دانی منطقی نیست نمی‌توانی کنارش بگذاری، تست وسواس فکری و عملی مناسب‌تر است.
اگر دوره‌هایی داری که انرژی و خلقت خیلی بالا یا خیلی پایین می‌رود، مثلاً چند روز خواب کم و پرانرژی و بعد چند هفته بی‌حوصله، تست نوسان خلق و انرژی را انتخاب کن.
برای فرزندت اگر نگران ترس‌ها و نگرانی‌های اوست، فرم والد تست اضطراب کودک را پر کن. اگر فرزندت بالای حدود ۸ سال است، بهتر است خودش هم فرم کودک را پاسخ بدهد. فضای پاسخ‌دهی را آرام نگه دار و به او بگو پاسخ درست یا غلط وجود ندارد.
اگر میخواهی تصویر جامعی از خودت داشته باشی، یکی از فرمهای جامع را انتخاب کن، اما برای آن یک وقت آزاد و بدون عجله بگذار.
کارنامه‌ی تستهای سلامت روان سرنخ معمولاً سطح نشانهها را در چند بازه (مثلاً کم، متوسط، زیاد) نشان میدهد و برای هر بخش توضیح و پیشنهاد دارد. چند نکته:
سطح «زیاد» یعنی نشانهها قابل توجهاند، نه اینکه اختلال قطعی داری. این نتیجه یعنی خوب است با یک متخصص صحبت کنی تا ارزیابی دقیق‌تری انجام شود.
سطح «کم» یعنی همه‌چیز عالی است؟ نه لزوماً. اگر با وجود نتیجهی پایین، حس می‌کنی چیزی درست نیست، به حس خودت اعتماد کن و با کسی صحبت کن.
یک بار تست، یک عکس است. حال روحی تغییر می‌کند. اگر کاری برای بهتر شدن شروع کردهای، چند هفته بعد دوباره تست بده و تغییر را ببین.
«فقط آدم‌های ضعیف مشکل روانی پیدا می‌کنند.» نه. فشار روانی، اضطراب و افسردگی می‌توانند برای هر کسی، با هر میزان توانایی و موفقیت، پیش بیایند. عوامل زیستی، تجربه‌های زندگی و شرایط فعلی همه نقش دارند.
«اگر به کسی بگویم، فکر می‌کند دیوانه‌ام.» بیشتر آدم‌ها وقتی درباره‌ی سختی‌هایشان صحبت می‌کنند، با همدلی بیشتری از آنچه انتظار داشتند روبه‌رو میشوند. متخصصان سلامت روان هم هر روز با همین موضوع‌ها سروکار دارند.
«خودش خوب میشود.» گاهی بله، اما گاهی نشانهها با گذشت زمان شدیدتر میشوند. کمک زودهنگام معمولاً کار را ساده‌تر می‌کند.
«دارو یعنی اعتیاد یا تغییر شخصیت.» تصمیم درباره‌ی دارو فقط با پزشک است و هر داروی روان‌پزشکی که درست تجویز شود، هدفش کمک به برگشتن به حال عادی است. بسیاری از مشکلات هم فقط با روان‌درمانی بهتر میشوند.
«تست آنلاین کافی است.» تست آنلاین برای آگاهی و شروع گفت‌وگو مفید است، اما جای ارزیابی متخصص را نمی‌گیرد.
اگر نگران یکی از نزدیکانت هستی، این پیشنهادها کمک می‌کنند:
صرف‌نظر از نتیجهی تست، اگر یکی از این نشانهها را داری، بهتر است با روانشناس، مشاور یا پزشک صحبت کنی:
کمک گرفتن نشانه‌ی ضعف نیست. همان‌طور که برای درد جسمی پیش پزشک می‌رویم، برای فشار روانی هم مراجعه به متخصص کاری عادی و مؤثر است.
این پیشنهادها جای درمان را نمی‌گیرند، اما برای بیشتر آدم‌ها در کنار هر کار دیگری مفیدند:
پاسخها و کارنامه‌ات در حساب کاربری خودت ذخیره میشوند. سرنخ اطلاعات تو را نمیفروشد و شماره‌ات را با کسی به اشتراک نمیگذارد. توضیح کامل در صفحه‌ی حریم خصوصی آمده است.
نه. این تستها پرسشنامهی خودارزیابیاند و فقط سطح نشانهها را نشان میدهند. تشخیص فقط با ارزیابی حضوری روانشناس یا روانپزشک ممکن است.
نگران نشو؛ این نتیجه یعنی نشانهها قابل توجهاند و خوب است با یک روانشناس یا مشاور صحبت کنی. اگر فکر آسیب به خود داری، همین حالا با ۱۲۳ یا ۱۴۸۰ تماس بگیر.
بله، در حال حاضر رایگاناند و کارنامه بلافاصله بعد از پایان تست نمایش داده میشود.
بله. فرمهای والد برای کودکان پیشدبستانی و کودک و نوجوان وجود دارد و برای کودکان بزرگتر فرمی هست که خودشان پاسخ میدهند.
معمولاً فاصلهی چند هفته تا یکی دو ماه مناسب است، بهخصوص اگر کاری برای بهتر شدن حالت شروع کردهای و میخواهی تغییر را ببینی.
پاسخها و کارنامه در حساب خودت ذخیره میشوند و سرنخ اطلاعاتت را نمیفروشد یا با کسی به اشتراک نمیگذارد.